Landbouwpesticiden

In 2019 werd er in België 4,3 kilogram pesticiden per hectare landbouwoppervlakte verkocht. Om de duurzame-ontwikkelingsdoelstelling tegen 2030 te realiseren, moet dat cijfer dalen.

The chart will appear within this DIV.

Landbouwpesticiden - België en internationale vergelijking

kg/ha

 201120142015201820192019//20112019//2014
België4.95.44.94.74.3-1.5-4.4
Duitsland2.62.82.92.72.70.4-0.4
Frankrijk2.22.72.43.02.0-1.5-6.2
Nederland5.85.85.45.15.0-1.9-2.7
//: Gemiddelde groeivoeten

Berekeningen FPB op basis van Phytoweb (2021), Sales of active substances for PPP (kg), https://fytoweb.be/nl/reductieplan/waakzaamheid/verkoopgegevens; Statistics Belgium (2012 tot 2020), Kerncijfers landbouw 2011-2019, https://statbel.fgov.be/ & Eurostat (2021), Pesticide sales [aei_fm_salpest09] en Land use: number of farms and areas of different crops by type of farming [ef_oluft], https://ec.europa.eu/eurostat (geraadpleegd op 27/05/2021).

Definitie: landbouwpesticiden zijn chemische stoffen die hoofdzakelijk in de landbouw gebruikt worden om organismen te vernietigen die schadelijk zijn voor gewassen, zoals zwammen, insecten, bacteriën en planten. De consumptie van landbouwpesticiden wordt gedefinieerd als de verhouding tussen de totale hoeveelheid verkochte pesticiden (dit dekt niet enkel pesticiden voor de landbouw, maar ook pesticiden gebruikt door gemeenten, door de NMBS enz.) en de totale landbouwoppervlakte, uitgedrukt in kg/hectare. De totale hoeveelheid pesticiden omvat alle stoffen uit de bijlage bij Verordening (EG) nr. 1185/2009 betreffende statistieken over pesticiden (Publicatieblad van de Europese Unie, 10/12/2009). De indicator wordt door het FPB berekend op basis van gegevens van Fytoweb en Statistics Belgium voor België en van Eurostat voor de andere Europese landen.

Doelstelling: de hoeveelheid verkochte landbouwpesticiden per hectare moet dalen.

De duurzame-ontwikkelingsdoelstellingen of SDG’s die de Verenigde Naties in 2015 hebben aangenomen, bevatten subdoelstelling 2.4: "Tegen 2030 duurzame voedselproductiesystemen garanderen en veerkrachtige landbouwpraktijken implementeren die de productiviteit en de productie kunnen verhogen, die helpen bij het in stand houden van ecosystemen, die de aanpassingscapaciteit verhogen in de strijd tegen klimaatverandering, extreme weersomstandigheden, droogte, overstromingen en andere rampen en die op een progressieve manier de kwaliteit van het land en de bodem verbeteren".

De Federale beleidsvisie op lange termijn inzake duurzame ontwikkeling bevat doelstelling 28: "De sociale en ecologische impact van onze productie- en consumptiewijzen op het vlak van voedingsmiddelen zal aanzienlijk verlaagd zijn" (Belgisch Staatsblad, 08/10/2013).

Evolutie: de hoeveelheid verkochte landbouwpesticiden per hectare toont een licht dalende trend tussen 2011 en 2019, gaande van 4,9kg/ha in 2011 tot 4,3kg/ha in 2019.

De verkoop van pesticiden wordt als proxy gebruikt om informatie te geven over de gebruikte hoeveelheden pesticiden, maar deze indicator houdt geen rekening met de mate van toxiciteit van de werkzame bestanddelen. Er werd ook een geharmoniseerde risico-indicator ontwikkeld, maar deze geeft geen informatie over het gebruik van de pesticiden. Het vermenigvuldigt de hoeveelheid werkzame bestanddelen in de op de markt gebrachte producten en de daaraan toegekende risicowegingsfactoren, zonder enige informatie over de gebruikte hoeveelheden te verstrekken. Er kan genoteerd worden dat deze risico-indicator in de loop van de tijd afneemt, van 102 in 2011 tot 72 in 2018 (Eurostat, 2020).

Internationale vergelijking: ten opzichte van de drie buurlanden situeert België zich qua verbruik onder Nederland, maar ruim boven Duitsland en Frankrijk.

Opsplitsing volgens gewest: kan niet worden weergegeven omdat er momenteel geen vergelijkbare gegevens beschikbaar zijn.

VN-indicator: de gekozen indicator stemt met geen enkele SDG-indicator overeen, maar sluit wel aan bij subdoelstelling 2.4, aangezien de vermindering van het pesticideverbruik helpt bij het in stand houden van ecosystemen.

Bronnen