Obesitas bij volwassenen

In 2018 had in België 15,9 procent van de volwassen bevolking een body mass index van meer dan dertig. Om de duurzame-ontwikkelingsdoelstelling tegen 2030 te realiseren, moet dat cijfer dalen. De trend is onbepaald tussen 2001 en 2018 (evaluatie van juni 2021).

The chart will appear within this DIV.
The chart will appear within this DIV.
The chart will appear within this DIV.
The chart will appear within this DIV.
The chart will appear within this DIV.

Obesitas bij volwassenen - België

procent van de bevolking van 18 jaar en ouder

 1997200120042008201320182018//19972018//2013
België10.812.112.713.813.715.91.93.0
//: Gemiddelde groeivoeten

Sciensano (2019), S. Drieskens, R. Charafeddine, L. Gisle, Gezondheidsenquête 2018: Voedingsstatus, Brussel, België: Sciensano; Rapportnummer: D/2019/14.440/53, www.gezondheidsenquête.be; Sciensano (2019), Belgian Health Interview Survey - Interactive Analysis, https://hisia.wiv-isp.be/ (geraadpleegd op 15/10/2019).

Obesitas bij volwassenen volgens gewest - België

procent van de bevolking van 18 jaar en ouder

 1997200120042008201320182018//19972018//2013
Brussels Hoofdstedelijk Gewest9.211.811.411.912.913.92.01.5
Vlaams Gewest9.611.011.513.612.615.02.13.5
Waals Gewest13.714.415.314.616.118.01.32.3
//: Gemiddelde groeivoeten

De onzekerheidsmarge voor deze indicator is aangegeven in de tekst voor het laatste jaar.

Sciensano (2019), S. Drieskens, R. Charafeddine, L. Gisle, Gezondheidsenquête 2018: Voedingsstatus, Brussel, België: Sciensano; Rapportnummer: D/2019/14.440/53, www.gezondheidsenquête.be; Sciensano (2019), Belgian Health Interview Survey - Interactive Analysis, https://hisia.wiv-isp.be/ (geraadpleegd op 15/10/2019).

Obesitas bij volwassenen volgens geslacht - België

procent van de bevolking van 18 jaar en ouder

 1997200120042008201320182018//19972018//2013
vrouwen10.512.713.514.413.915.01.71.5
mannen11.211.511.913.113.616.71.94.2
//: Gemiddelde groeivoeten

Sciensano (2019), S. Drieskens, R. Charafeddine, L. Gisle, Gezondheidsenquête 2018: Voedingsstatus, Brussel, België: Sciensano; Rapportnummer: D/2019/14.440/53, www.gezondheidsenquête.be; Sciensano (2019), Belgian Health Interview Survey - Interactive Analysis, https://hisia.wiv-isp.be/ (geraadpleegd op 15/10/2019).

Obesitas bij volwassenen volgens opleiding - België

procent van de bevolking van 18 jaar en ouder

 1997200120042008201320182018//19972018//2013
lager onderwijs18.319.919.019.125.321.80.8-2.9
lager secundair onderwijs12.216.518.519.918.722.53.03.8
hoger secundair onderwijs11.211.712.614.414.517.42.13.7
hoger onderwijs6.86.27.49.18.712.22.87.0
//: Gemiddelde groeivoeten

Sciensano (2019), S. Drieskens, R. Charafeddine, L. Gisle, Gezondheidsenquête 2018: Voedingsstatus, Brussel, België: Sciensano; Rapportnummer: D/2019/14.440/53, www.gezondheidsenquête.be; Sciensano (2019), Belgian Health Interview Survey - Interactive Analysis, https://hisia.wiv-isp.be/ (geraadpleegd op 15/10/2019).

Obesitas bij volwassenen volgens inkomen - België

procent van de bevolking van 18 jaar en ouder

 1997200120042008201320182018//19972018//2013
kwintiel 112.513.914.717.717.918.71.90.9
kwintiel 212.015.914.917.719.517.31.8-2.4
kwintiel 312.716.315.414.912.619.92.29.6
kwintiel 49.28.210.511.012.616.32.85.3
kwintiel 57.79.28.011.510.011.11.82.1
//: Gemiddelde groeivoeten

Sciensano (2019), S. Drieskens, R. Charafeddine, L. Gisle, Gezondheidsenquête 2018: Voedingsstatus, Brussel, België: Sciensano; Rapportnummer: D/2019/14.440/53, www.gezondheidsenquête.be; Sciensano (2019), Belgian Health Interview Survey - Interactive Analysis, https://hisia.wiv-isp.be/ (geraadpleegd op 15/10/2019).

Definitie: obesitas stemt overeen met een body mass index hoger dan 30. Deze indicator is het aandeel zwaarlijvige personen in de volwassen bevolking (18 jaar en ouder). De body mass index (of BMI) betreft een antropometrische meting berekend als de verhouding tussen het gewicht in kilogram en de lengte in meter in het kwadraat. De BMI is gecorreleerd met het vetgehalte van het lichaam van een volwassene (Eurostat, 2008). Personen met zwaarlijvigheid lopen een groter risico op chronische aandoeningen zoals hart- en vaatziekten, diabetes en bepaalde kankers (WHO, 2015). De gegevens komen van de nationale gezondheidsenquêtes uitgevoerd door het Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid/Sciensano voor België en van Eurostat voor de andere Europese landen. Omdat de gegevens op een enquête gebaseerd zijn, moet er rekening gehouden worden met een onzekerheidsmarge. Die onzekerheidsmarge wordt groter naarmate de indicator berekend wordt op kleinere subpopulaties. De betrouwbaarheidsintervallen (BI) zijn te raadplegen op de website van Sciensano.

Doelstelling: het aandeel volwassenen met zwaarlijvigheid moet dalen.

De duurzame-ontwikkelingsdoelstellingen of SDG’s die de Verenigde Naties in 2015 hebben aangenomen, bevatten subdoelstelling 2.2: "Tegen 2030 een einde maken aan alle vormen van slechte voeding, waarbij ook tegen 2025 voldaan moet kunnen worden aan de internationaal overeengekomen doelstellingen met betrekking tot groeiachterstand en ondergewicht bij kinderen onder de 5 jaar; en eveneens tegemoetkomen aan de voedingsbehoeften van adolescente meisjes, zwangere vrouwen, vrouwen die borstvoeding geven en oudere personen".

De Federale beleidsvisie op lange termijn inzake duurzame ontwikkeling bevat doelstelling 7: "de morbiditeit/mortaliteit door chronische ziekten zal teruggebracht zijn" (Belgisch Staatsblad, 08/10/2013). Aangezien zwaarlijvigheid het risico op cardiovasculaire ziekten, diabetes en verschillende types kanker verhoogt, moet het aandeel volwassenen met zwaarlijvigheid dalen om in de richting van de doelstelling te gaan.

Evolutie: volgens die enquêtes steeg het aandeel volwassenen met zwaarlijvigheid tussen 1997 en 2018. De indicator evolueert van een aandeel van 10,8% volwassenen met zwaarlijvigheid in 1997 naar een aandeel van 15,9% in 2018.

Internationale vergelijking: voor de EU27 publiceert Eurostat gegevens voor 2008, 2014 en 2017. In 2017, ligt België, volgens deze gegevens, 0,2 procentpunt onder het Europees geschat gemiddelde (dit is een schatting van Eurostat, aangezien niet alle landen gegevens gepubliceerd hebben voor 2017).

Opsplitsing volgens gewest: het aandeel volwassenen met zwaarlijvigheid in 2018 is 13,9% in Brussel (BI95% 12,4 – 15,4), 15,0% in Vlaanderen (BI95% 13,5 – 16,4), 18,0% in Wallonië (BI95% 16,0 – 19,9) en 15,9% in België (BI95% 14,8 – 16,9). De vergelijking tussen gewesten en de analyse van de ontwikkeling van deze indicatoren in de tijd moet rekening houden met de omvang van de betrouwbaarheidsintervallen.

Opsplitsing volgens geslacht: het aandeel zwaarlijvige mannen in de steekproef evolueert van 11,5% in 1997 tot 16,7% in 2018, terwijl het aandeel vrouwen evolueert van 12,7% tot 15,9% over dezelfde periode. Tussen 2013 en 2018, heeft het aandeel zwaarlijvige mannen het aandeel zwaarlijvige vrouwen overstegen ten gevolge van een bijzonder snelle stijging.

Opsplitsing volgens inkomen: het aandeel zwaarlijvige volwassenen is lager bij de personen uit de hogere inkomenscategorieën. In 2018 bedraagt het aandeel zwaarlijvigen 18,7% en 17,3% in de twee laagste inkomenskwintielen, 19,9% in de middelste kwintiel en 11,1% in het hoogste inkomenskwintiel.

VN-indicator: de gekozen indicator stemt met geen enkele SDG-indicator overeen, maar sluit wel aan bij subdoelstelling 2.2. De indicatoren voorgesteld voor de opvolging van de SDG's zijn inderdaad niet aangepast aan de Belgische situatie (2.2.1 Prevalentie van groeiachterstand /[…/] bij kinderen onder de 5 jaar) of worden door België niet opgevolgd (2.2.2 Prevalentie van malnutritie /[…/] bij kinderen onder de 5 jaar, opgesplitst naar type /[overgewicht en ondergewicht/]). Obesitas bij volwassenen is een vorm van slechte voeding en is een pertinente problematiek in België. Het is dan ook deze problematiek die gekozen wordt om slechte voeding op te volgen in België.

Bronnen